Samsoni alikuwa nani? Samson alikuwa mwamuzi wa kumi na mbili, wa mwisho, na wa kilele katika kitabu cha Waamuzi kama ilivyorekodiwa katika Waamuzi 13–16. Familia yake ilitoka kabila la Dani (Waamuzi. 13:2). Kama mwamuzi, Samsoni alihudumu kama afisa wa agano la Musa na kama mfano wa Kristo. Madai kwamba Samsoni alitumika kama mfano wa Kristo yanathibitishwa kwa njia mbili. Kwanza, waamuzi wote katika kitabu cha Waamuzi walihudumu kama aina za Kristo kwa asili ya afisi yao. Pili, maelezo maalum ya maisha ya Samsoni yanamunganisha na Yohana Mbatizaji kama mtangulizi wa mfalme ajaye, na chombo cha ukombozi wa Mungu kwa taifa la Israeli kutoka kwa dhuluma ya dhambi zao na utumwa wao kwa mataifa yanayowazunguka.

Samsoni, kama waamuzi wakuu wote katika kitabu cha Waamuzi, anaonyeshwa kama aina ya Kristo kwa sababu ya wadhifa wa uamuzi wenyewe. Waamuzi wanatambuliwa kama warithi wa Yoshua (Waamuzi. 1:1; 2:6–10, 16), ambaye alirithi nafasi ya Musa kama mpatanishi wa agano la Musa (Kumbukumbu. 31:23; 34:9; Yoshua. 1:1–9). Mwandishi mmoja anafupisha:

“Hivyo, kama warithi wa Musa na Yoshua, waamuzi wanapaswa kuwa, kwa maana pana zaidi, wapatanishi wa agano, ambalo kiini chake kilikuwa ibada ya kipekee ya Mungu na utiifu wa njia za Mungu.”

Katika utangulizi wa pili wa kitabu cha Waamuzi, kazi tano za afisi ya mwamuzi zinawekwa wazi (Waamuzi. 2:6–3:6). Watu hawa walikuwa:

•  Wenye kuinuliwa na Bwana (Waamuzi. 2:16, 18);
• wamewezeshwa na Roho wa Bwana (Waamuzi. 2:18; tazama pia 3:10; 4:14; 6:34; 11:29; 13:25; 14:6, 19; 15:14);
• kuwakomboa (kuokoa) watu wa Mungu (Waamuzi. 2:16; tazama pia 3:9);
• kuhakikisha pumziko la nchi (Waamuzi. 2:18; tazama pia 3:11; 8:28);
• na kukuza uaminifu wa Israeli kwa agano (Waamuzi. 2:17–19).

Kila kipengele kilichotajwa cha afisi ya mwamuzi katika kitabu cha Waamuzi kinaashiria mtu na kazi ya Yesu kama ilivyowasilishwa katika Agano Jipya. Yesu alikuwa:

• ameinuliwa na Baba (Yohana. 5:36–37; Warumi. 6:4; Wagalatia. 1:1);
• amewezeshwa na Roho (Mathayo. 3:16; 12:18);
• kuwakomboa watu wa Mungu (Mathayo. 1:21; 1 Yohana. 4:14);
• kutoa pumziko (Mathayo. 11:28–29);
• na kuhakikisha utiifu wa watu wa Mungu (Warumi. 5:19).

Mbali na afisi yenyewe, maelezo ya maisha ya Samsoni yanamtambulisha kama mtangulizi wa mfalme ajaye, na kama aina ya mfalme huyo. Kama mwamuzi, Samsoni aliteuliwa na Bwana katika Waamuzi 13:5: “Naye ataanza kuwaokoa Israeli kutoka mikononi mwa Wafilisti” (msisitizo umeongezwa). Kwa njia hii, Samsoni anahusishwa na Mfalme Daudi, ambaye atamaliza kile Samsoni alichoanza na ukombozi wa Israeli kutoka kwa Wafilisti (1 Samweli. 17; 2 Samweli. 7:1).

Kama mtangulizi wa kuwasili kwa Mfalme Daudi, ni jambo la kuvutia kuona kwamba waandishi wa Injili za Agano Jipya walitumia simulizi ya maisha ya Samsoni katika kitabu cha Waamuzi kama mfano wa simulizi ya maisha ya Yohana Mbatizaji, mtangulizi mwingine wa Mfalme wa Kidaudi anayekuja. Simulizi zote mbili zinaanza na maelezo ya kuzaliwa yanayofanana (Waamuzi. 13; Luka 1:5–25). Mama wote wawili walikuwa tasa (Waamuzi. 13:2; Luka 1:7). Wote walitakiwa kuepuka divai na kileo kikali kabla ya kuzaliwa kwao (Waamuzi. 13:3–5; Luka 1:15). Katika simulizi zote mbili, malaika wa Bwana anatoa tangazo la kuzaliwa huko (Waamuzi. 13:3; Luka 1:11). Baba wote wawili walipata ugumu kuamini habari za malaika wa Bwana (Waamuzi. 13:16–17; Luka 1:18–20). Simulizi zote za kuzaliwa zinarekodi agizo au maelezo ya kazi ya kila mmoja wao(Waamuzi. 13:5; Luka 1:16–17). Baadaye maishani, Samsoni na Yohana Mbatizaji wote wanasalitiwa na wanawake (Delila na binti wa Herodia, mtawalia), na kusababisha vifo vyao hatimaye (Waamuzi. 16; Mathayo. 14:1–12). Hatimaye, wanaume wote wawili wanahudumu kama watangulizi wa kuja kwa Mfalme ambaye angeleta pumziko kuu zaidi kwa watu wa Mungu (2 Samweli. 7:1; Mathayo. 11:28).

Zaidi ya hayo, Samsoni anasalitiwa na wale anaowapenda na kukabidhiwa kwa adui na watu wake mwenyewe. Matendo yake ya nguvu na ushindi wake dhidi ya adui yalifanikishwa na Roho wa Bwana. Kwa kweli, kazi ya Roho inatajwa mara nne katika Samsoni, zaidi ya mwamuzi mwingine yeyote katika kitabu cha Waamuzi (Waamuzi. 13:25; 14:6, 19; 15:14). Licha ya kushindwa mara kadhaa katika maisha yake ambako kunaonyesha hitaji la mmoja aliye mkuu kuliko yeye, Samsoni alikuwa mwaminifu kwa mwito wake wa kuwashinda Wafilisti, mwaminifu hadi kifo. Katika kifo chake, Samsoni alipata ushindi wake mkubwa zaidi dhidi ya adui, ushindi uliokuja katika muktadha wa udhalilishaji wake, onyesho la mwisho la nguvu ya kweli. Katika kitabu cha Waamuzi, Samsoni ni aina ya Kristo, si aina yangu au yako wewe . Samsoni na Yesu ni waokozi, na sisi ni wale wanaohitaji kuokolewa. Akibainisha umuhimu wa maisha ya Samsoni katika kitabu cha Waamuzi, Barry Webb ameeleza:

“Kuzaliwa kwake kunatangazwa awali na malaika. Mimba yake ni ya kimiujiza. Anakataliwa na watu wake mwenyewe. Viongozi wake wanamfunga na kumkabidhi kwa watawala wao wa kipagani (16:13). Kazi yake ya kuokoa inakamilishwa katika kifo chake, kifo ambacho anamuangusha Dagon na kuweka msingi wa ukombozi ambao utaonekana kikamilifu zaidi katika siku zijazo. Kwa maneno mengine, hapa, katika mtu huyu ambaye hawezi kutarajiwa, tunaona, labda kwa uwazi zaidi kuliko mahali pengine popote katika Agano la Kale, sura ya mambo yajayo.

Samsoni alikuwa nani? Samson alikuwa, na anaendelea kuwa, aina ya Kristo (Waebrania. 11:32–40).3

1. J. Clinton McCann, Waamuzi (Westminster John Knox Press, 2002). ↩

2. Barry Webb, “A Serious Reading of the Samson Story (Waamuzi 13–16)” katika Reformed Theological Review 54 (1995): 114. ↩

Kwa mazungumzo na maelezo zaidi kuhusu maisha ya Samsoni, angalia Miles V. Van Pelt, Waamuzi: ESV Expository Commentary, juzuu la II (Crossway, 2021), 618–645. ↩

Makala haya yalichapishwa awali kwenye Blogu ya Ligonier Ministries.