Je, Biblia Inasema Nini Kuhusu Wachungaji Wanawake?

Swali la iwapo wanawake wanaweza kuhudumu kama wachungaji au wazee ni moja ambalo lina athiri Wakristo wengi. Waumini wameona suala hili likizusha mzozo na hata kugawanya makanisa yao. Katika kushughulikia jambo hili nyeti na muhimu, ni muhimu kuigeukia Biblia. Neno la Mungu linatoa mwangaza gani juu ya mada hii yenye utata?

Katika 1 Timotheo 2:8–15, Mtume Paulo anatoa mwelekeo ulio wazi ambao kanisa linahitaji ili kupanga maisha yake kwa njia inayompendeza Mungu. Katika waraka huu, Paulo anamwandikia Timotheo, mfanyikazi mwenzake aliye mdogo katika huduma. Timotheo alikuwa akihudumia kanisa huko Efeso katika wakati mgumu. Alikuwa akikabiliwa na matatizo ya mafundisho ya uongo (1 Timotheo 1:3–11; 6:2–10) na mkanganyiko katika ibada (1 Tim. 2:1–15). Kanisa pia lilihitaji mwongozo ulio wazi juu ya sifa na kazi za maafisa wake, wazee na mashemasi (1 Timotheo 3:1–5:25).

Baada ya kumpa Timotheo maagizo kuhusu kazi ya maombi katika ibada ya Kikristo (1 Timotheo 2:1–7), Paulo anageukia kutoa ushauri maalum kwa wanaume na wanawake wanaposhiriki katika ibada ya kusanyiko la Mungu (1 Timotheo 2:8–15). Katika mistari hii, anazungumzia dhambi ambazo huwa zinaathiri zaidi kila jinsia. Wanaume wanapaswa kuomba “bila hasira au ugomvi” (1 Timotheo 2:8). Wanawake wanapaswa kuzingatia utauwa zaidi ya uzuri wa nje (1 Timotheo 2:9–10).

Paulo anashughulikia suala lingine linalohusiana na ushiriki wa wanawake katika ibada ya kusanyiko. Kwanza Paulo anaeleza kwa njia chanya mwito wa Mungu kwa wanawake—“mwanamke ajifunze kwa utulivu na unyenyekevu wote” (1 Tim.otheo 2:11). Mtume anathibitisha haki ya wanawake kuwepo katika ibada ya kanisa na kujifunza, pamoja na wanaume, Neno la Mungu linaposomwa na kutangazwa. Kwa namna hii, wanafunzi wa kike wa Yesu ni sawa kabisa na wanafunzi wa kiume wa Yesu.

Kisha Paulo anawakataza wanawake “kufundisha au kuwa na mamlaka juu ya mwanamume” (1 Timotheo 2:12). Badala yake, wanapaswa “kubaki kimya.” Wanawake wanapaswa kujishughulisha na kile ambacho Mungu amewaita kufanya—kuwa wanafunzi watulivu. Hawapaswi kushiriki katika shughuli zilizokatazwa zilizoelezwa katika aya ya 12.

Je, shughuli hizi ni zipi? Paulo anataja mbili. Ya kwanza ni kufundisha. Muktadha ni muhimu hapa. Paulo hakatazi wanawake kushiriki katika shughuli zote za kufundisha, hata ndani ya kanisa. Badala yake, Paulo anakataza wanawake kuhubiri na kufundisha Neno la Mungu hadharani wakati kanisa linapokusanyika kwenye ibada ya kusanyiko. Kazi hii ni ya wazee wa kanisa (tazama 1 Timotheo 3:2; 4:11–16). Ya pili ni kutumia mamlaka juu ya wanaume. Katika sura inayofuata, Paulo atakabidhi mamlaka ya kiroho kwa wazee wa kanisa, wanaume waliohitimu ambao wameonyesha kuwa ni wasimamizi wenye uwezo wa familia zao wenyewe (tazama 1 Timotheo 3:5). Tunaweza kufupisha marufuku ya Paulo katika aya ya 12 kwa njia hii: wanawake hawaruhusiwi kushika ofisi au kutekeleza majukumu ya mzee katika kanisa.

Ni katika mistari ya 13–14 ambapo Paulo anatoa sababu za maagizo yake katika mistari ya 11–12. Paulo anamkumbusha Timotheo mpangilio ambao Mungu alimwumba Adamu na Eva: “Kwa maana Adamu aliumbwa kwanza, kisha Hawa” (1 Tim.otheo 2:13). Paulo kisha anamkumbusha Timotheo jinsi wazazi wetu wa kwanza walivyoanguka katika dhambi: “Adamu hakudanganywa, bali mwanamke alidanganywa na akawa mkosaji” (1 Timotheo 2:14). Paulo hamwondolei Adamu jukumu la anguko. Kinyume chake, dhambi ya Adamu ilikuwa dhidi ya mwanga wa wazi wa Neno la Mungu (tazama Mwanzo 2:15). Wala Paulo hasemi hapa kwamba Eva alikuwa mtu wa kudanganyika kirahisi. Anabainisha tu mafundisho ya Biblia kwamba Eva alikula tunda lililokatazwa baada ya kudanganywa na nyoka.

Maneno ya Paulo katika 1 Timotheo 2:13–14 yamewezaje kuunga mkono amri zake katika mistari ya 11–12? Yanayafanya hivyo kwa angalau njia mbili. Kwanza, marufuku ya wanawake kufundisha na kutumia mamlaka yalivyoelezwa katika mstari wa 12 yanatokana na jinsi Mungu alivyowaumba wanadamu (1 Timotheo 2:13). Kwa maneno mengine, inatokana na uumbaji. Marufuku ya Paulo si ya kipekee kwa hali ya Efeso ilivyo; wala haijazuiliwa kwa karne ya kwanza. Hakika hatuwezi kuipatia mtazamo mdogo wa mtu wa Kiyahudi wa karne ya kwanza. Marufuku haya yanaakisi mpangilio ambao Mungu aliyaweka katika uumbaji kwa wanaume na wanawake.

Pili, marufuku ya Paulo katika aya ya 12 yanapata maelezo ya tahadhari katika kifungu cha 14. Wakati Eva alijaribu “kuwa kama Mungu” na kutotii Neno la Mungu, maafa yalitokea (Mwanzo 3:5). Hakuna jema linalotokana na kuondoka katika mpangilio mzuri ambao Mungu ameuweka kwa ajili ya ustawi wetu. Kwa sababu hiyo, Paulo anaendelea, wanawake hawapaswi kujaribu kutafuta kile ambacho Mungu amewakataza. Wanapaswa kujitolea kwa kile ambacho Mungu amewaita kufanya. Mungu anawaita wanawake wengi (lakini si wanawake wote) katika ndoa na kuzaa watoto (1 Timotheo 2:15). Wakati mwanamke anayeamini anapokumbatia mwito huu kwa “imani na upendo na utakatifu, kwa kiasi,” basi anaweza kupata uhakika wa wokovu ambao Mungu amempa bure katika Kristo.

Tunahitaji maneno ya Paulo katika kanisa leo. Yanatuonyesha mpangilio au muundo ambao Mungu ameweka kwa wanaume na wanawake katika kanisa Lake. Yanatusisitizia hatari ya kuacha mpangilio huo. Lakini hayatoi tu mambo hasi kwa kanisa. Yanawasilisha maono ya ushindi ya kile ambacho Mungu amewaita wanawake kuwa na kufanya. Katika enzi ambayo mara nyingi iliwadharau wanawake kama duni kiakili na kimaadili ikilinganishwa na wanaume, Paulo alimwambia Timotheo kwamba wanawake, sawa na wanaume, wana haki ya kuwa wanafunzi katika shule ya Kristo (1 Timotheo 2:11). Wanapaswa kujipamba kwa utauwa—si tu wanapokusanyika kila wiki na kanisa kwa ajili ya ibada (1 Timotheo 2:9) bali pia katika shughuli za kila siku za kuwalea watoto wao (1 Timotheo 2:15). Ni katika mandhari tulivu na ya kawaida ya maisha ambapo Mungu anafurahia kutekeleza makusudi Yake ya ajabu ya neema. Na hiyo ni habari njema kwa watu wote wa Mungu katika kila kizazi.

Makala haya yalichapishwa awali kwenye Blogu ya Ligonier Ministries.