Jinsi ya Kusoma Injili

Injili ni simulizi nne zinazoelezea “injili”—maisha, kifo, na ufufuo wa Kristo. Hata hivyo, mara nyingi husomwa vibaya au kutothaminiwa. Hapa kuna mapendekezo manne ya jumla lakini thabiti ya kusoma Injili.

1. Soma kila mstari na kila kifungu kwa kuzingatia utambulisho na ujumbe wa Yesu.

Mara nyingi tunafanya makosa ya kuzingatia wahusika wa pili (kwa mfano, wanafunzi, Bartimayo, Maria Magdalene) na wala si kwa Yesu Mwenyewe. Huduma ya Yesu labda ilidumu kwa miaka mitatu au zaidi, na Alifundisha, Aliponya, na aliingiliana na mamia, ikiwa si maelfu, ya watu binafsi. Yohana 21:25 hata inasema kwamba “kuna mambo mengine mengi ambayo Yesu alifanya. Kama kila moja ya hayo yangeandikwa, nadhani ulimwengu wenyewe usingeweza kubeba vitabu ambavyo vingeandikwa.” Hoja ni kwamba kila simulizi ya injili inatupa tu sehemu ya kazi ya Yesu. Ni sehemu inayowakilisha, bila shaka, tuna sehemu tu ya yale ambayo Kristo alifanya. Luka, kwa mfano, anajumuisha miujiza ishirini na mmoja na Yohana anarekodi minane. Injili nne zinasimulia kwa ustadi maisha ya Kristo na zinajumuisha matukio muhimu zaidi. Tunapaswa kusoma jinsi wainjilisti wanavyoelezea simulizi ya Yesu kupitia masimulizi, wahusika wake, mazingira, jiografia, na uhusiano wake na Agano la Kale.

2. Siyo tu kwamba tunapaswa kusoma Injili kwa mujibu wa Kristo, bali pia tunapaswa kusoma simulizi hizo nne jinsi zinavyohusiana na Agano la Kale.

Hakuna aya hata moja inayopaswa kusomwa nje ya muktadha wa ukombozi. Mathayo anafungua nasaba yake katika Mathayo 1:1 kwa kurejelea Mwanzo 2:4. Yohana 1:1–5 inaanza kwa kumweka Yesu ndani ya simulizi ya uumbaji ya Mwanzo 1–2. Zaidi ya hayo, Injili hizi nne hurejelea Agano la Kale maelfu ya nyakati kupitia nukuu za wazi, marejeo, na mfanano wa dhana. Injili zinafanya jambo la ajabu: zinarekodi historia ya ulimwengu na simulizi ya Israeli kupitia huduma ya Kristo. Kwa kusema kwa urahisi, soma Injili ukiwa na jicho kwenye marejeo ya Agano la Kale. Kufundisha Injili bila kuonyesha uhusiano wa Kristo na Agano la Kale huondoa Mathayo, Marko, Luka, na Yohana.

3. Soma Injili zote pamoja—tunazo nne kwa sababu.

Injili ni picha za Kristo, na kila picha ni tofauti kidogo. Njia moja ya kuonyesha upekee wao ni kupata muhtasari wa Injili.1 Muhtasari unaonyesha vifungu sawa katika Injili huku sehemu nyingi zinazofanana zikiwa katika Mathayo, Marko, na Luka. Kwa hivyo, unapoangalia kifungu katika Muhtasari(Mathayo, Marko, na Luka), sisitiza mfanano na tofauti za kila simulizi. Kwa kuchukua hesabu ya jinsi kila injili inavyowasilisha nyenzo sawa, tunaweza kuona kwa urahisi jinsi kila mwinjilisti anavyoelezea simulizi hadithi hiyo hiyo lakini kwa njia tofauti kidogo. Mambo haya ya kipekee kisha yanasisitizia malengo na theolojia ya kila mwinjilisti. Wakristo wengi hawajawahi kujaribu kusoma Injili zote pamoja kwa njia hii, lakini kama wangefanya hivyo, wangerithi thawabu kubwa.

4. Tumia kile ulichojifunza.

Luka anamfahamisha Theofilo, Mkristo, kwamba aliandika injili yake ili “wewe [Theofilo] uwe na uhakika kuhusu mambo uliyofundishwa” (Luka 1:4; tazama pia Yohana 20:31). Mambo” ambayo “umefundishwa” yanarejelea kwa mapana maisha, kifo, na ufufuo wa Yesu. Kisha Luka anaandika simulizi yake ili kuongeza imani ya Theofilo na kanisa. Kwa maneno mengine, injili ya Luka inaongeza imani ya waumini. Kujua mwelekeo wa simulizi kunazidisha imani kwa Kristo na kukuza ibada yetu kwa Mungu. Zaidi ya hayo, sisi katika karne ya ishirini na moja tunashiriki katika jumuiya moja ya agano, jumuiya ya waumini inayotoka Edeni hadi Yerusalemu Mpya. Tunapaswa kusoma Injili hizi kama zetu. Ingawa miaka elfu mbili inatutenganisha na wasikilizaji wa awali, Mungu bado anazungumza nasi kupitia hati hizi nne za thamani.

Kwa muhtasari, tunapaswa kusoma Injili zote kwa mtazamo wa Kristo, jinsi zinavyohusiana na Agano la Kale, kama hadithi ya sehemu nne, na kutumia ukweli huu katika maisha yetu. Kwa kufanya hivyo, tutamjua Kristo kwa ukamilifu zaidi na kuishi kwa ajili Yake zaidi.

Makala hii ni sehemu ya mkusanyiko wa Hemenitiki (taaluma ya ufasiri wa Biblia).