Ni kwa namna gani Yesu ndiye Njia, na Kweli, na Uzima?

Miaka iliyopita, nilimsikia kiongozi mmoja wa kitaaluma akitetea hoja yake kuhusu mazingira ya uvumilivu katika chuo chake cha kihistoria. Kisha akaendelea kusema kwamba chuo chake kikuu hakitastahimili kutovumiliana. Usikose kuona kejeli ya kauli hiyo. Kama ilivyo ya kejeli, tunaishi katika enzi inayojivunia “uvumilivu.” Pamoja na hilo huja chuki kali kuhusu madai yoyote ya kipekee. Hii ni kweli hasa wakati Wakristo wanapotoa madai ya kipekee kuhusu Kristo na wokovu.

Biblia imejaa madai ya kipekee. Kinyume cha uzima na kifo ni msingi wa imani ya Kikristo. Njia ya uzima na njia ya kifo imejaa katika Biblia, ikionyeshwa katika sehemu kama dhabihu ya Kaini ya kutoamini dhidi ya dhabihu ya Habeli ya imani na kuwekwa sambamba kwa Esau na Yakobo. Yesu Mwenyewe alieleza mfano wa uzima/kifo kama njia nyembamba na pana—njia moja inaongoza kwenye uzima na njia moja kwenye uharibifu (Mathayo 7:13–14). Njia nyembamba imepewa nafsi katika Yesu Kristo aliposema, “Mimi ndimi njia, na kweli, na uzima” (Yohana 14:6). Dai hili la kipekee linaweza kupatikana katika maandiko ya nje ya Biblia kutoka Didache (karne ya pili BK), hadi kwa imani na maungamo ya kihistoria, hadi wakati wa sasa.

Lakini swali linajitokea hapa: Ni kwa namna gani Yesu ni “njia, na kweli, na uzima”? Kuna majibu mawili kwa swali hili, lakini hayatengani. Kuna jibu la hakika na jibu la kudhania. Kwa uhakika, Yeye pekee ndiye njia, kweli, na uzima kwa sababu Yeye ni Mungu aliyefanyika mwili. Kwa kudhania, wokovu wake unatengewa watu binafsi kupitia imani katika Yeye ni nani na alichokifanya.

Ikichukuliwa kwa uhakika, Yesu katika nafsi yake na kazi yake ni “njia” kwa sababu Yeye ni Mungu. Kwa uongozi wa Kiyahudi wa wakati wake, hili lilikuwa wazo la kichochezi. “Mimi ndimi” lilikuwa dai thabiti la uungu, na walijua hivyo (Yohana 10:10–33). Yeye ni njia kwa sababu Yeye ni Mungu lakini pia kwa sababu Yeye ni mwanadamu. Alivaa mwili na kuwa njia ya kutoka katika machafuko ambayo Adamu alituingiza (Rum. 5). Njia ya haki na utakatifu, ambayo Adamu hakuifuata, Yesu aliifuata kikamilifu. Aliweza kuchukua nafasi ya Adamu, kwa kuwa alizaliwa na mwanamke (Gal. 4:4). Dhabihu yake kamilifu ingeweza kubeba dhambi za wengi, kwa kuwa Yeye alikuwa Mungu (Isa. 53:12; 1 Petro 1:24). Ndani yake, mwanadamu angeweza kupatanishwa na Mungu (Rum. 5:11; 1 Kor. 5:18–21). Ni Mungu-mwanadamu pekee ndiye angeweza kuwa njia.

Kwa uhakika, Yeye pia ni “kweli.” Katika injili hiyo hiyo, tunamsikia Yesu akisema kwamba Neno Lake ni chanzo cha ukweli (Yohana 8:31–32). Ukweli huo humweka mtu huru kutoka katika utumwa wa dhambi (Yohana 8:34–35). ” Kwa hiyo,” anasema, “ikiwa Mwana atakufanya huru, utakuwa huru kweli kweli” (Yohana 8:36). Mtu anaweza kuuliza, Lakini si Neno Lake linalomweka mtu huru? Ah, lakini huwezi kutenganisha Neno na ukweli kutoka kwa Neno hai na Mtoaji wa ukweli. Mtu atapata unafsishaji huo huo wa Neno lililoandikwa katika Waebrania 4:12–13. Yesu ni ukweli kwa sababu Yeye ni Mungu hai na wa kweli (Yer. 10:10).

Hilo linatuleta kwenye dai la kipekee la Kristo kuwa “uzima.” Katika kurasa za mwanzo za Biblia, tunajifunza kuhusu Mungu aliyenena, na uhai wote ulitokana na kitendo Chake. Si ajabu, kumhusu Kristo tunasoma, “Kwa maana katika yeye vitu vyote viliumbwa . . . na katika yeye vitu vyote hushikamana” (Kol. 1:16–17). Yeye ni Muumba. Lakini pia alileta uumbaji mpya kwa watu Wake—yaani, Yeye ni Mwokozi wa wenye dhambi. Ikiwa Kristo angeweza kuumba vitu vyote kwa maneno Yake, basi Yeye, kama Neno, anaweza kutoa uzima wa milele.

Katika Zaburi tunasoma kuhusu ukweli huu. Njia ya uzima iko katika uwepo Wake (Zab. 16:11). Katika zaburi hiyo hiyo ukweli unaitwa ushauri, na unamfundisha mtakatifu (Zab. 16:7). Kisha uzima unafafanuliwa kama kimbilio katika Bwana, ambalo linahifadhi (Zab. 16:1). Katika Zaburi 119, Bwana si tu nuru inayomulika njia, bali Yeye ni Neno linalotoa maana ya kweli kwa njia ya maisha. Hakika, Yeye ndiye njia.

Kwa hali halisi, Kristo Yesu ni “njia, na kweli, na uzima” kwa sababu Yeye ni Mungu aliyefanyika mwili. Lakini hilo halijibu swali la jinsi Yeye alivyo yote hayo kwako na kwangu. Jinsi gani “njia, na kweli, na uzima” ina maana na inabadilisha maisha kwetu? Jinsi gani siyo tu ukweli wa kihistoria? Jinsi gani nafsi na kazi ya Yesu inanufaisha katika maisha yetu? Jibu ni kwa neema, kupitia imani, katika Kristo pekee. Anakuwa njia ya kwenda kwa Baba kupitia imani. Kweli yake ni yetu kupitia imani. Uzima na uzima tele (Yohana 10:10) unakuwa wetu kupitia imani. Yeye ni yote haya kwa mwenye dhambi kwa njia ya imani—“Mwamini Bwana Yesu, nawe utaokoka” (Matendo 16:31). Yeye si Mungu wa mbali, bali Mungu pamoja nasi, kupitia imani.

Tunaishi katika dunia ya shaka kamili na kutokuwa na uhakika kuhusu njia ya mbeleni, uhalisia wa kweli, na maana ya maisha. Hata hivyo, kanisa linaitikia kwa tumaini. Kwa hali halisi, Yesu ni njia, ukweli, na uzima, kwa kuwa Yeye ni Mungu aliyefanyika mwili. Ni Mungu pekee anayeweza kuwa yote hayo. Kwa upande wa kidhahania, Yesu ni njia, kweli, na uzima kupitia zawadi ya neema ya imani. Imani hiyo inatuleta katika umoja na Kristo, ambaye anatupatanisha na Baba. Huo ndio ukweli kamili, ambao wote walio katika Kristo wanaweza kuufurahia kwa uhakika.

Makala hii ni sehemu ya mkusanyiko wa Kauli za “Mimi Ndimi” za Yesu.